Τραγικός επίλογος στην Πλάκα: Έξι νεκροί – Ερευνώνται τα αίτια της έκρηξης, τα σενάρια που εξετάζονται – ertnews.gr

Με τον πλέον τραγικό τρόπο ολοκληρώθηκε η επιχείρηση διάσωσης στα συντρίμμια του τριώροφου κτηρίου στην οδό Λυσικράτους, στην Πλάκα, το οποίο κατέρρευσε έπειτα από την ισχυρή έκρηξη που σημειώθηκε το πρωί της Παρασκευής (26/9), καθώς και οι έξι άνθρωποι που αγνοούνταν, εντοπίστηκαν νεκροί.

Οι έρευνες πλέον επικεντρώνονται στην ολοκλήρωση της ανάσυρσης και στην επίσημη ταυτοποίηση των θυμάτων, ενώ ερευνώνται και τα αίτια της έκρηξης.

Οι νεκροί είναι τέσσερις Αμερικανοί υπήκοοι, δύο αδέρφια που μαζί με τις συντρόφους τους που διέμεναν σε διαμέρισμα βραχυχρόνιας μίσθωσης στον πρώτο όροφο του κτηρίου. Στο σημείο είχε εντοπιστεί τσάντα που περιείχε το μισθωτήριο της κατοικίας, καθώς και προσωπικά έγγραφα και αντικείμενα των ενοίκων.

Στο διαμέρισμα του δεύτερου ορόφου διέμενε ηλικιωμένη Ελληνίδα μαζί με τον Βρετανό σύζυγό της. Η πρώτη σορός που είχε ανασυρθεί ανήκε στην ηλικιωμένη γυναίκα, ενώ η δεύτερη φέρεται να ανήκει στον ηλικιωμένο σύζυγό της.

Τα σενάρια που εξετάζονται για την έκρηξη

Το επικρατέστερο σενάριο να είναι αυτό της διαρροής φυσικού αερίου. Οι ενδείξεις που υπάρχουν από την έως τώρα έρευνα των Αρχών, σύμφωνα με τις πληροφορίες του ΕΡΤnews, οδηγούν στο συμπέρασμα πως η έκρηξη έγινε στον δεύτερο όροφο που έμενε το ζευγάρι των ηλικιωμένων. Ήταν το μόνο διαμέρισμα που είχε αυτόνομη παροχή φυσικού αερίου. Στον πρώτο όροφο, υπήρχε παλιότερα αλλά από το 2021 ο ιδιοκτήτης είχε ζητήσει την διακοπή του όπως και έγινε.

Το φυσικό αέριο φαίνεται πως χρησιμοποιούσε το ηλικιωμένο ζευγάρι για την θέρμανση και την κουζίνα. Ο μικρός λέβητας έως τώρα δεν έχει βρεθεί, παρά μόνο σωληνώσεις. Εκτιμάται λοιπόν, πως κάποια στιγμή ίσως κατά τη διάρκεια της νύχτας, τέθηκε σε λειτουργία η κουζίνα και δεν έγινε σωστή διακοπή ή υπήρξε διαρροή. 

Υπήρξε συνεχής παροχή αερίου στον χώρο, μέχρι που έφτασε έως το 15% συγκέντρωσης στον χώρο ώστε να δημιουργηθεί το εκρηκτικό μίγμα και από έναν σπινθηρισμό, όταν πήγε ενδεχομένως στο μπάνιο η ηλικιωμένη και άνοιξε το φως, προκλήθηκε η έκρηξη. Η σορός της βρέθηκε δίπλα στον νιπτήρα του μπάνιου.

Το φυσικό αέριο συγκεντρώνεται προς τα πάνω και το υγραέριο προς τα κάτω. Η έκρηξη και το ωστικό κύμα δείχνουν πως έγιναν προς τα πάνω, κάτι που ενισχύει την πεποίθηση για το φυσικό αέριο. Ως προς την πλήρη κατάρρευση του κτηρίου θεωρούν οι Αρχές ότι οφείλεται και στην παλαιότητα της οικοδομής.

Τα σενάρια που από την συνεχιζόμενη έρευνα τείνουν να εξαιρεθούν είναι της φιάλης προπανίου αφού δεν βρέθηκε. Επίσης δεν προέκυψε διαρροή από άλλο σημείο ή γειτονικό κτήριο που να βρήκε διαφυγή στο τριώροφο της Λυσικράτους, κάτι που είχε γίνει το 2022 στην Λ. Συγγρού . Επίσης φαίνεται να έγινε το ακριβώς αντίστροφο με τις συνθήκες που επικράτησαν το εργοστάσιο της «ΒΙΟΛΑΝΤΑ», αφού η διαρροή φαίνεται πως ήταν στον ίδιο χώρο που έγινε και η έκρηξη.

Ο καθηγητής Αντισεισμικής Τεχνολογίας Δημήτρης Καρύδης, μιλώντας στο ΕΡΤNews και στην εκπομπή Live Now σχολιάζοντας την τραγωδία τόνισε ότι τα αίτια της έκρηξης θα πρέπει να διερευνηθούν, παρουσιάζοντας ωστόσο τα πιθανά σενάρια που, κατά την εκτίμησή του, θα μπορούσαν να εξηγήσουν την εικόνα της καταστροφής.

Όπως ανέφερε ο κ. Καρύδης, η εικόνα των ζημιών στο γειτονικό κτήριο αποτελεί σημαντική ένδειξη για το σημείο από όπου ξεκίνησε το ωστικό κύμα της έκρηξης.

Σύμφωνα με τον ίδιο, ενώ το κτήριο που κατέρρευσε υπέστη ολοκληρωτική καταστροφή, στο διπλανό κτήριο οι σημαντικότερες ζημιές εντοπίζονται στο ύψος ενός συγκεκριμένου ορόφου.

«Αυτό σημαίνει ότι η έκρηξη στο κτήριο για το οποίο συζητούμε έγινε στον δεύτερο όροφο», εκτίμησε, διευκρινίζοντας ότι πρόκειται για ένα από τα πιθανότερα σενάρια που προκύπτουν από την εικόνα των ζημιών.

Ο ίδιος συνέδεσε την εκτίμηση αυτή με το γεγονός ότι το κρουστικό κύμα φαίνεται να έχει προκαλέσει ζημιές σε αντίστοιχο ύψος στο γειτονικό κτήριο.

Το σενάριο της διαρροής φυσικού αερίου

Ο καθηγητής σημείωσε ότι τέτοια ατυχήματα είναι συχνότερα σε περιπτώσεις υγραερίου και φιαλών υγραερίου, ωστόσο, εφόσον αποκλειστεί αυτό το ενδεχόμενο, ένα πιθανό σενάριο είναι η συγκέντρωση μεγάλης ποσότητας φυσικού αερίου στον χώρο.

Όπως εξήγησε, το φυσικό αέριο είναι ελαφρύτερο από τον αέρα και, υπό κανονικές συνθήκες, τείνει να διαφεύγει προς τα πάνω και προς τα έξω. Για να εγκλωβιστεί σε έναν κλειστό χώρο θα πρέπει, σύμφωνα με την εκτίμησή του, να υπήρχαν κλειστά παράθυρα.

Ο κ. Καρύδης εκτίμησε ότι η διαρροή ενδέχεται να είχε ξεκινήσει αρκετές ώρες πριν από την έκρηξη και να συνεχίστηκε κατά τη διάρκεια της νύχτας, επιτρέποντας στο αέριο να συγκεντρωθεί σε μεγάλη ποσότητα.

Ως πιθανό σενάριο ανέφερε, μεταξύ άλλων, το ενδεχόμενο να είχε σβήσει κάποια φλόγα σε εστία φυσικού αερίου, για παράδειγμα επειδή έβρασε το νερό, ενώ η παροχή του αερίου συνεχιζόταν. Το πρωί, ένας σπινθήρας από το άναμμα μιας συσκευής ή μιας εστίας θα μπορούσε, κατά την εκτίμησή του, να προκαλέσει την έκρηξη.

Ο ίδιος υπογράμμισε ότι αυτό αποτελεί σενάριο και όχι διαπιστωμένο αίτιο της έκρηξης, καθώς η διερεύνηση των συνθηκών του δυστυχήματος βρίσκεται σε εξέλιξη.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο καθηγητής στη δομή των παλαιών κτηρίων, επισημαίνοντας ότι ένα σύγχρονο κτήριο με φέροντα οργανισμό από οπλισμένο σκυρόδεμα πιθανότατα θα είχε διαφορετική συμπεριφορά απέναντι σε μια τόσο ισχυρή έκρηξη.

Έφερε ως παράδειγμα την έκρηξη που είχε σημειωθεί στο παρελθόν στους Αμπελόκηπους, όπου, όπως ανέφερε, είχαν παρατηρηθεί παραμορφώσεις σε δάπεδα, οροφές και κολώνες.

Στην περίπτωση του συγκεκριμένου κτηρίου, σύμφωνα με τον ίδιο, η παλαιότερη κατασκευή, με συνδυασμό μεταλλικών δοκών και ξύλινων στοιχείων, μπορεί να συνέβαλε στην κατάρρευση των ορόφων.

«Δεν είχε γίνει καταγγελία προς το Πυροσβεστικό Σώμα για οσμή αερίου»

Όπως ανέφερε σε έκτακτη ενημέρωση ο Διευθυντής Στρατηγικού Σχεδιασμού και Επικοινωνίας του αρχηγείου του Πυροσβεστικού Σώματος, αρχιπύραρχος, Βασίλης Βαθρακογιάννης, έξι άτομα ανασύρθηκαν χωρίς τις αισθήσεις τους και παρελήφθησαν από ασθενοφόρα του Εθνικού Κέντρου ‘Άμεσης Βοήθειας.

Ο κ. Βαθρακογιάννης επισήμανε ότι οι πυροσβέστες, κατά την άφιξή τους στο συμβάν, χθες το πρωί, απεγκλώβισαν δύο γυναίκες, από παρακείμενο κτήριο, οι οποίες παρελήφθησαν από ασθενοφόρα του ΕΚΑΒ.

Όπως είπε κατά την επιχείρηση έρευνας και διάσωσης ακολουθήθηκε το προβλεπόμενο πρωτόκολλο που εφαρμόζεται σε περιπτώσεις κατάρρευσης κτηρίου, όπως μετά από σεισμό, χωρίς καμία διακοπή κατά τη διάρκεια της νύχτας, και με την παρουσία της Ελληνικής Αστυνομίας. Οι πυροσβεστικές δυνάμεις αξιοποίησαν ειδικό εξοπλισμό, μεταξύ άλλων γεώφωνα για την ανίχνευση ήχων και κάμερες, προκειμένου να εντοπιστούν τυχόν εγκλωβισμένοι, ενώ στην επιχείρηση συμμετείχαν και ειδικά εκπαιδευμένοι σκύλοι.

Στο σημείο επιχειρούν 30 πυροσβέστες με 6 οχήματα, εκ των οποίων δύο ειδικά διασωστικά οχήματα της 1ης ΕΜΑΚ, καθώς και 3 σκύλοι έρευνας διάσωσης, ενώ ο Δήμος Αθηναίων έχει διαθέσει μηχανήματα για την υποστήριξη του έργου και την απομάκρυνση των υλικών.

Οι αρμόδιες υπηρεσίες καταγράφουν τον χώρο, συλλέγουν στοιχεία και εξετάζουν όλα τα δεδομένα που θα μπορούσαν να συμβάλουν στη διαλεύκανση των συνθηκών κάτω από τις οποίες σημειώθηκε η έκρηξη.

Ο κ. Βαθρακογιάννης αναφέρθηκε και στις πληροφορίες για οσμή αερίου που προηγήθηκε της έκρηξης. Όπως διευκρίνισε, πριν από το συμβάν δεν είχε γίνει κάποια σχετική καταγγελία προς το Πυροσβεστικό Σώμα για οσμή αερίου.

«Επειδή αναφέρθηκε οσμή αερίου, στον τόπο του συμβάντος ζητήθηκε, και προσήλθαν στο σημείο, υπάλληλοι της εταιρείας enaon EDA, η οποία μάλιστα έχει εκδώσει σχετική ανακοίνωση», ανέφερε και τόνισε ότι «πριν από την έκρηξη, στο Πυροσβεστικό Σώμα δεν γνωστοποιήθηκε κάποια καταγγελία για οσμή αερίου στην περιοχή».

Όσον αφορά τη διερεύνηση για τα αίτια της έκρηξης και πυρκαγιάς ο κ. Βαθρακογιάννης επισήμανε ότι από την πρώτη στιγμή, κλιμάκιο της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού, αποτελούμενο από 10 εξειδικευμένα στελέχη, βρέθηκε στο σημείο της έκρηξης και της πυρκαγιάς στο εν λόγω κτήριο.

Όπως είπε, στο πλαίσιο της αυτεπάγγελτης προανάκρισης, τα στελέχη της Δ.Α.Ε.Ε. καταγράφουν τον χώρο, συλλέγουν και αξιολογούν κάθε στοιχείο που μπορεί να συμβάλει στη διακρίβωση των συνθηκών του συμβάντος και προσέθεσε ότι εξετάζεται η αλληλουχία της έκρηξης, της πυρκαγιάς και της κατάρρευσης του κτηρίου, ώστε να προσδιοριστούν τα αίτια.

«Οι προανακριτικές ενέργειες διενεργούνται υπό τις οδηγίες της αρμόδιας Εισαγγελίας Πρωτοδικών Αθηνών και σε συνεργασία με τις λοιπές αρμόδιες υπηρεσίες της Ελληνικής Αστυνομίας», σημείωσε.

Τη Δευτέρα αναλυτικοί έλεγχοι της Πολεοδομίας για τη στατικότητα των γειτονικών κτηρίων

Η ισχυρή έκρηξη προκάλεσε εκτεταμένες ζημιές σε κατοικίες, οχήματα και επιχειρήσεις σε ολόκληρο το οικοδομικό τετράγωνο, αλλά και σε παράπλευρες οδούς.

Μιλώντας στο Αθηναϊκό Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων ο αντιδήμαρχος Πολιτικής Προστασίας του Δήμου Αθηναίων Ανδρέας Γραμματικογιάννης, αναφέρθηκε στην κατάσταση των δύο κτηρίων που βρίσκονται εκατέρωθεν του κατεστραμμένου νεοκλασικού που κατέρρευσε και είπε ότι έχουν υποστεί σημαντικές ζημιές, ενώ η παλαιότητά τους αυξάνει την ανάγκη για λεπτομερή έλεγχο της στατικότητάς τους.

Όπως ανέφερε ο κ. Γραμματικογιάννης, τα δύο κτήρια δεν είναι αυτή τη στιγμή κατοικήσιμα, ενώ ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται λόγω των σοβαρών βλαβών που έχουν υποστεί. Περισσότερο αναλυτικοί έλεγχοι αναμένεται να πραγματοποιηθούν από τη Δευτέρα, προκειμένου να αποτυπωθεί με μεγαλύτερη ακρίβεια το μέγεθος των ζημιών και να αξιολογηθεί η κατάσταση των γειτονικών κατασκευών.

Κλιμάκιο της Πολεοδομίας του Δήμου Αθηναίων βρέθηκε από χθες στην περιοχή και πραγματοποίησε έναν πρώτο έλεγχο, δίνοντας παράλληλα οδηγίες για τον τρόπο με τον οποίο θα πρέπει να εξελιχθούν οι εργασίες στα συντρίμμια.

Σε ό,τι αφορά τα αίτια της ισχυρής έκρηξης, ο αντιδήμαρχος διευκρίνισε ότι, σύμφωνα με τα μέχρι τώρα δεδομένα, το περιστατικό δεν φαίνεται να συνδέεται με το εξωτερικό δίκτυο φυσικού αερίου.

«Δεν έχει να κάνει με το εξωτερικό δίκτυο. Προφανώς εδώ έχουμε αστοχία στην κατασκευή του δικτύου στο εσωτερικό του κτηρίου», ανέφερε, προσθέτοντας ότι παραμένει υπό διερεύνηση το τι ακριβώς συνέβη και αν είχαν προηγηθεί εργασίες στο κτήριο τις προηγούμενες ημέρες.

Αναφερόμενος στις ιδιαίτερες συνθήκες που επικρατούσαν στην επιχείρηση ανέφερε, ότι από το σημείο του συμβάντος, ο Δήμος βρίσκεται από την πρώτη στιγμή στο χώρο των συντριμμιών, έχοντας διαθέσει προσωπικό, μηχανήματα έργου και ειδικά συνεργεία, προκειμένου να υποστηρίξει το έργο της Πυροσβεστικής. Σημείωσε ότι ήδη από την πρώτη ημέρα κινητοποιήθηκαν η Δημοτική Αστυνομία και οι υπηρεσίες καθαριότητας, ενώ πραγματοποιήθηκαν και πτήσεις drones για την αποτίμηση της κατάστασης.

Ο κ. Γραμματικογιάννης πρόσθεσε ότι η απομάκρυνση των μπάζων δεν αποτελούσε μια συμβατική διαδικασία, καθώς οι διασώστες έπρεπε να κατέβουν σταδιακά σε μεγαλύτερο βάθος, χωρίς να προκληθεί επιπλέον αστάθεια στο ήδη σοβαρά κατεστραμμένο κτήριο ή στα γειτονικά ακίνητα.

Ο αντιδήμαρχος Αθηναίων περιέγραψε την επιχείρηση ως μια διαδικασία που απαιτεί εξαιρετικά προσεκτικούς χειρισμούς και για τον λόγο αυτό επιστρατεύθηκαν ειδικά συνεργεία και μηχανήματα που μπορούν να πραγματοποιούν εργασίες «αδιατάρακτης κοπής», ώστε να απομακρύνονται τμήματα της κατασκευής με όσο το δυνατόν μικρότερες επιβαρύνσεις για τα παρακείμενα κτήρια.

«Πρόκειται για μια αργή αλλά απολύτως ελεγχόμενη διαδικασία, η οποία πραγματοποιείται σε συνεχή συνεννόηση και υπό τις οδηγίες της Πυροσβεστικής», πρόσθεσε.

Από την πλευρά του, ο δήμαρχος Αθηναίων Χάρης Δούκας, έξω από το σημείο της ισχυρής έκρηξης σε νεοκλασικό κτήριο στην Πλάκα, μετά την ολοκλήρωση της επιχείρησης της ΕΜΑΚ και την ανεύρεση των σορών και των έξι αγνοουμένων έκανε λόγο για μια «πολύ δύσκολη ιστορία», επισημαίνοντας ότι από εδώ και πέρα προτεραιότητα αποτελεί η ασφάλεια των συνεργείων και η αποκατάσταση της ασφάλειας στην ευρύτερη περιοχή.

«Είχαμε πει από την αρχή ότι είναι μια πολύ δύσκολη ιστορία και από εδώ και πέρα θα είναι δύσκολα τα πράγματα», ανέφερε χαρακτηριστικά, τονίζοντας ότι δύο γειτονικά κτήρια έχουν υποστεί σοβαρές ζημιές και βρίσκονται σε κατάσταση πλήρους αχρηστίας.

Όπως σημείωσε, θα πρέπει να κινηθούν άμεσα οι διαδικασίες και για τα δύο αυτά κτήρια, καθώς κρίνονται επικίνδυνα, ενώ σοβαρές ρωγμές έχουν εντοπιστεί και στο απέναντι κτήριο. «Θα δούμε και εκεί πόσο επικίνδυνα είναι τα πράγματα», είπε, παραπέμποντας στις αυτοψίες και τις εκθέσεις των αρμόδιων μηχανικών.

Υπογράμμισε ακόμα ότι οι πραγματογνώμονες θα συνεχίσουν να βρίσκονται στο σημείο, σε συνεργασία με τα συνεργεία και τα μηχανήματα του δήμου, καθώς, όπως είπε, η επιχείρηση δεν ολοκληρώνεται με την ανεύρεση των έξι σορών.

«Κάθε εύρημα είναι πάρα πολύ σημαντικό», ανέφερε, εξηγώντας ότι τα στοιχεία που συλλέγονται θα αξιοποιηθούν προκειμένου να διαπιστωθούν με ασφάλεια τα αίτια της τραγωδίας.

Παράλληλα, ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στην ανάγκη να προχωρήσουν γρήγορα οι διαδικασίες για τον έλεγχο των παρακείμενων κτηρίων, ώστε να αποκατασταθεί το συντομότερο δυνατόν η κυκλοφορία και η λειτουργία του δρόμου.

Μέχρι να ολοκληρωθούν οι απαραίτητοι έλεγχοι, πρόσθεσε, μεγάλο τμήμα του δρόμου θα παραμείνει αποκλεισμένο, καθώς θα συνεχίσουν να επιχειρούν συνεργεία του δήμου, η Δημοτική Αστυνομία, η Ελληνική Αστυνομία και η Πυροσβεστική.

Σε ό,τι αφορά τα αίτια της έκρηξης, ο Χάρης Δούκας ανέφερε ότι οι πραγματογνώμονες συλλέγουν όλα τα διαθέσιμα στοιχεία, τα οποία, σε συνεννόηση μαζί τους, μεταφέρονται σε ειδικό χώρο εναπόθεσης, όπου θα εξεταστούν από την Πυροσβεστική και τους υπόλοιπους αρμόδιους φορείς.

Σύμφωνα με τις πρώτες εκτιμήσεις που επικαλέστηκε ο δήμαρχος, το πιθανότερο σενάριο είναι αυτό της εκτεταμένης διαρροής αερίου. Ωστόσο, όπως υπογράμμισε, η οριστική απάντηση για τα αίτια θα δοθεί από τους εμπειρογνώμονες μετά την ολοκλήρωση της έρευνας και την αξιολόγηση όλων των ευρημάτων.

Ερωτηθείς σχετικά με πληροφορίες ότι είχε γίνει αντιληπτή οσμή αερίου στην περιοχή κατά τις δύο προηγούμενες ημέρες, ο κ. Δούκας δήλωσε ότι δεν έχει σχετική γνώση, σημειώνοντας πως δεν είχε υποβληθεί επίσημη καταγγελία στον Δήμο Αθηναίων.

Σχετικά με την κατάσταση των παρακείμενων κτηρίων, ο δήμαρχος Αθηναίων ανέφερε ότι η Πολεοδομία έχει ήδη πραγματοποιήσει έναν πρώτο έλεγχο, ενώ τη Δευτέρα αναμένεται να πραγματοποιηθεί πιο λεπτομερής αυτοψία.

«Το ζητούμενο είναι να τελειώσει εδώ η διαδικασία από τους ανθρώπους της ΕΜΑΚ, για να έχουμε όλα τα δεδομένα», ανέφερε, επισημαίνοντας ότι μόνο αφού ολοκληρωθεί η επιχείρηση και συγκεντρωθούν όλα τα στοιχεία θα μπορέσουν οι ειδικοί να καταλήξουν με ασφάλεια στα αίτια της έκρηξης.

Ρεπορτάζ: Θοδωρής Παναγιωτίδης, Σπυριδούλα Κακλατζή

Σχετικές ειδήσεις: